NHÂN DÂN KHÔNG CÓ PHE
Đã từ rất lâu, thay vì đọc “lý luận phê bình”, tôi chọn đến với nghệ thuật, văn chương một cách trực tiếp, tự mình đón nhận những cảm xúc tươi rói từ chữ nghĩa. Đọc “Nguyễn Duy, Nhà Thơ Hiện Đại Việt Nam”, thoạt đầu là vì tình riêng, nhưng rồi tôi bị từng trang viết của anh Lã Nguyên cuốn hút.
Cuốn sách, nói là viết về nhà thơ Nguyễn Duy (Duy Nguyen), xác lập “địa vị lịch sử của thơ ông trong nền thơ đương đại Việt Nam” (GS Trần Đình Sử), nhưng đọc kỹ thì thấy Lã Nguyên nói nhiều hơn về “nền thơ hiện thực xã hội chủ nghĩa” để thấy, tuy vẫn “hòa vào dòng chảy của nền văn nghệ chính thống”, Nguyễn Duy vẫn là một “người khác”.
Có những nhà thơ mặc “Máu ở chiến trường” làm thơ thưởng “hoa ở đây”(Xuân Sách vịnh T.H.). Nguyễn Duy thì khác, từ 1966, ông đã trực tiếp cầm súng. Ông có mặt ở hầu hết các chiến trường ác liệt nhất, từ Đường 9 – Khe Sanh đến 1972 Quảng Trị; từ Mặt trận Tây Nam đến Lạng Sơn ngay sau ngày 17-2. Thế nhưng, ông vẫn không thành “nhà thơ - chiến sỹ”. Ông ở trong “thập loại chúng sinh” và giữ “căn cước nhân dân”.



















